ฤาคลื่นวิทยุ...สู่ยุคเสื่อม ! เมื่ออิทธิพลสื่อดิจิตอลเข้ามาแทน

คลื่นวิทยุเสื่อมมนต์ขลัง....เมื่อวิถีผู้บริโภคยุคใหม่เปลี่ยนไป...อ้ารับสื่อดิจิตอลมากขึ้นทำให้สื่อดั้งเดิมค่อยๆปรับตัวเองให้เข้ากับกระแสสังคม สื่อวิทยุจะถูกแทนที่จากสื่อใหม่หรือไม่?! เป็นคำถามที่ใครหลายคนออกมาวิพากษ์วิจารณ์กันไปต่างๆ นานา

ยักษ์ธุรกิจสื่อวิทยุหลายเจ้า  รวมถึงเจ้าของคลื่นอย่าง อสมท. ต่างเร่งปรับตัวเพื่อรับมือสภาวะมูลค่าการใช้สื่อวิทยุขาลง เพราะผลสำรวจล่าสุดการเติบโตถดถอยเหลือเพียง 7 %  ตั้งแต่ช่วงปี 2548 เป็นต้นมา ด้วยการลงไปทำวิทยุออนไลน์ผ่านเน็ตและการดึงซีอาร์เอ็มอัดความถี่ของกิจกรรมเพื่อดึงดูดผู้ฟัง หลังพบว่ากระแสวิทยุออนไลน์มาแรงขึ้นเรื่อยๆ

สื่อดิจิตอล แผ่อำนาจเหนือคลื่นวิทยุ

ภาพรวมธุรกิจสื่อวิทยุในปีนี้ก็ต้องยอมรับสื่อวิทยุและสิ่งพิมพ์มีการขยายตัวลดลงอย่าต่อเนื่อง  แนวโน้มการบริโภคสื่อแบบควบคู่ 2 สื่อ หรือ Convergence จากสื่อหลักที่ผสานกับออนไลน์มีแนวโน้มขยายตัวมากขึ้น  ทำให้เม็ดเงินโฆษณาจึงไปอยู่ที่สื่อคอนเวอร์เจนซ์ และจากการรวบรวมข้อมูลด้านการใช้สื่อเมื่อปีพ.ศ. 2550 พบว่าถือเป็นโอกาสขององค์กรที่ปรับตัวเพิ่มสื่อออนไลน์มาเสริมในสื่อหลักที่กำลังเป็นกระแสความนิยในตอนนี้

สื่อออนไลน์ทุกประเภทมีการขยายตัวอย่างต่อเนื่องอย่าง "วิทยุออนไลน์" ขยายตัวทั้งในกรุงเทพฯ ปริมณทลและต่างจังหวัด ปัจจุบันมีผู้ฟังวิทยุออนไลน์ประมาณ 100,000 คนต่อวัน  ทีวีออนไลน์ก็ขยายตัวเช่นกัน  รวมทั้งเวบไซต์ต่างๆที่เข้าถึงง่ายขึ้น ส่งผลกระทบโดยตรงต่อธุรกิจวีซีดีและดีวีดี สื่อดิจิตอลดังกล่าวยังสวนทางกับสื่อหลักบางประเภทที่มีการบริโภคลดลง โดยเฉพาะสิ่งพิมพ์และวิทยุ

การปรับตัวของสื่อวิทยุและสิ่งพิมพ์จึงต้องทำการบ้านอย่างหนัก ในการหาคอนเทนต์ใหม่ๆเข้ามาเพื่อเสริมรับกับยุคดิจิตอลมากขึ้นสอดคล้องกับทิศทางของตลาดที่เปลี่ยนไป จะเห็นว่าหลายค่ายด้วยกันก็เริ่มมีการปรับตัวกันมาตลอด 2 - 3 ปีที่ผ่านมา การนำเสนอคอนเทนต์ที่จะสามารถดึงดูดความสนใจจากคนฟังได้ให้เกิดการติดตาม

อย่างไรก็ตามสื่อดิจิตอลในรูปแบบต่างๆจึงเริ่มเข้ามามีบทบาทต่อผู้บริโภคยุคนี้มากขึ้น วิถีชีวิตคนรุ่นใหม่เข้าหาจอคอมพิวเตอร์ โทรศัพท์มือถือและไอพ็อตมากขึ้น  ดูจากคนไทยใช้สื่ออินเทอร์เน็ตประมาณ 11 ล้านคน เติบโตมากขึ้น 23% คิดเป็น 16% ของจำนวนประชากร มีการเข้าสู่ระบบประมาณ 800,000 คนต่อวัน ซึ่งการขยายตัวดังกล่าวคาดว่าจะส่งผลให้ยอดโฆษณาในสื่อดังกล่าวเติบโตประมาณ 9% ต่อเนื่องในช่วง 5 ปี จากปัจจุบันเม็ดเงินโฆษณาผ่านอินเทอร์เน็ตในประเทศคิดเป็น 800 ล้านบาท ในปีนี้ สูงกว่าปีที่ผ่านมาที่ทำได้ทั้งสิ้น 580 ล้านบาท โดยสื่ออินเทอร์เน็ตมีมูลค่าโฆษณาคิดเป็น 9% ของเม็ดเงินโฆษณาทั่วโลก

3 ยักษ์แห่ปรับตัว รุกวิทยุออนไลน์ หลังจากที่ วิทยภูมิภาค อสมท.ปรับตัว รีเฟรสแบรนด์ตั้งแต่ต้นปี2550 ที่ผ่านมา ให้เป็นสื่อวิทยุออนไลน์ ได้รับผลตอบรับดีมากๆ โดยเฉพาะกลุ่มสินค้าวัยทีน และพรีทีนหลายตัวซึ่งต่อไป จะได้มีดำเนินการร่วมทำอีเวนต์กับวิทยุภูมิภาค

ดังนั้นแผนธุรกิจปี 2551 อสมท จะยังคงใช้กลยุทธ์ CRM (Customer Relationship Management)  ควบคู่กับกิจกรรมเพื่อสังคม  โดยเฉพาะเรื่องภาวะโลกร้อน โดยจะจัดกิจกรรมการตลาดภายใต้ธีม MODERN RADIO และมุ่งเน้นการถ่ายทอดรายการวิทยุในเครือข่าย โดยส่งสัญญาณออนไลน์ทางอินเตอร์เน็ต และดาวเทียมเป็นหลัก ซึ่งตลอดปีที่ผ่านมา มีผู้ฟังรายการวิทยุของวิทยุภูมิภาค อสมท ในทุกจังหวัดผ่านทางอินเตอร์เน็ตมากขึ้น ประกอบกับ 2 - 3ปีมานี้มีผู้ใช้อินเตอร์เน็ตความเร็วสูง(hi-speed)มีอัตราเพิ่มสูงขึ้นกว่า 2 เท่าทุกปี โดยเฉพาะในหัวเมืองใหญ่อาทิเช่น เชียงใหม่ ภูเก็ต และนครราชสีมา

ดังนั้น ฝ่ายบริหารกิจการวิทยุภูมิภาคจึงมีโครงการพลิกโฉมรายการวิทยุออนไลน์ครั้งใหญ่ด้วยการผลิตรายการวิทยุเต็มรูปแบบเป็นครั้งแรกสำหรับผู้ใช้บริการอินเตอร์เน็ตโดยเฉพาะ ภายใต้ชื่อ "Radio On Net "ซึ่งจะเป็นรายการต่างทั้งประเภทข่าว รายการเพลง ในรูปแบบอินเตอร์แอ็คทีฟเรดิโอที่ดี.เจ.และผู้ฟังสามารถติดต่อสื่อสาร พูดคุย เล่นเกม และแม้แต่เข้าไปชมมิวสิควิดีโอ โดย " อสมท.ภูเก็ต"  จะเป็นรายการวิทยุแชนแนลแรกของ"Modern Radio"

เช่นเดียวกับ นายเขมทัตต์ พลเดช ผู้ช่วยกรรมการผู้อำนวยการใหญ่ ผู้ช่วยกรรมการผู้อำนวยการใหญ่ สำนักการตลาด บริษัท อสมท จำกัด (มหาชน)  กล่าวว่า วิทยุออนไลน์ยังถือว่ามีการขยายตัวสูงมาก เพราะปัจจุบันพฤติกรรมของคนยุคใหม่นิยมเสพข่าวสารผ่านเวบไซต์แชทรูมไปพร้อมกับฟังเพลงออนไลน์  ซึ่งนับว่าวิทยุเป็นจุดเริ่มต้นของนิวมีเดีย ที่อสมท.เปิดให้สื่อวิทยุ เช่น ทีวี มีการแลกเปลี่ยนข้อมูลซึ่งกัน อสมท.ได้นำรายการทีวีอย่างคุยคุ้ยข่าวมาออนแอร์ทางวิทยุหรือนำรายการวิทยุไปเป็นรายการทีวีเช่นซี้ดทีวี 

ส่วนแผนในปีนี้คงเน้นไปที่คอนเทนท์ และนำระบบไอทีมาใช้ ซึ่งเป็นการลงทุนครั้งเดียวทำได้ทุกอย่างที่เกี่ยวข้องกับนิวมิเดีย  ซึ่งจะเป็นการสร้างช่องทางใหม่ที่สามารถเข้าถึงผู้รับสารของ อสมท ได้หลากหลาย เช่น การเปิดตัว Mcot Xpress บริการข่าวด่วนเอสเอ็มเอสทาง โทรศัพท์มือถือ ของสำนักข่าวไทย ซึ่งมีสมาชิกกว่า 10,000รายเป็นต้น

ขอขอบคุณข้อมูลจากหลายแหล่งรวมถึง กรุงเทพฯธุรกิจ